For the best experience, open
https://m.navbharatsamay.in
on your mobile browser.

હૃદયમાં કાણું કેમ પડી જાય છે? આ 'ખતરનાક' રોગ કેવી રીતે થાય છે, જાણો તેના લક્ષણો અને સારવાર

10:04 AM May 21, 2024 IST | arti
હૃદયમાં કાણું કેમ પડી જાય છે  આ  ખતરનાક  રોગ કેવી રીતે થાય છે  જાણો તેના લક્ષણો અને સારવાર
Advertisement

Health News: હૃદયમાં કાણું થવું એ ગંભીર તબીબી સ્થિતિ છે. તેને વેન્ટ્રિક્યુલર સેપ્ટલ ડિફેક્ટ પણ કહેવામાં આવે છે. આ હૃદયની જન્મજાત સમસ્યા છે, જેમાં હૃદયના નીચલા વેન્ટ્રિકલ્સની વચ્ચેની દિવાલમાં કાણું છે. આ છિદ્રને કારણે લોહી ખોટી દિશામાં વહેવા લાગે છે, જે હૃદય પર વધારાનું દબાણ બનાવે છે. ફેફસામાં રક્ત પરિભ્રમણ વધે છે.

Advertisement

ઘણી વખત આ રોગ નવજાત શિશુમાં જ જોવા મળે છે. ઘણી વખત, યોગ્ય સમયે ઓળખ ન થવાને કારણે સમસ્યાઓ વધી જાય છે, તેથી વ્યક્તિએ તેના લક્ષણો વિશે જાગૃત રહેવું જોઈએ. હૃદયમાં કાણું છે કે કેમ તે જાણો કેવી રીતે…

Advertisement
Advertisement

બાળકોમાં હૃદયમાં છિદ્રના લક્ષણો

બાળકોનો ઝડપી શ્વાસ
શ્વાસના અવાજો
થાક અને વાદળી રંગ
બાળકનો ધીમો વિકાસ
ભૂખ ન લાગવી
કિશોરાવસ્થામાં હૃદયમાં છિદ્રના લક્ષણો

આ લક્ષણો કિશોરાવસ્થા સુધી બાળકોમાં જોવા મળે છે.

થાકી જવું
શ્વાસ લેવામાં તકલીફ થવી
વધેલા હૃદયના ધબકારા
પગ અને પગની ઘૂંટીઓમાં સોજાની સમસ્યા

હૃદયમાં કાણું કેમ જોખમી છે?

નિષ્ણાતોના મતે, નાના વેન્ટ્રિક્યુલર સેપ્ટલ ખામીઓ ખૂબ ખતરનાક નથી કારણ કે તે સમય સાથે સાજા થાય છે, પરંતુ મધ્યમ અને મોટા કદના વીએસડી પણ જીવલેણ બની શકે છે. જેના કારણે હૃદયના ધબકારા બંધ થઈ જવાનો ભય રહે છે. આવી સ્થિતિમાં, હૃદયને લોહીને પમ્પ કરવા માટે વધુ મહેનત કરવી પડે છે અને વધુ લોહી ફેફસામાં પમ્પ કરવામાં આવે છે.

જો સમયસર સારવાર ન કરવામાં આવે તો હૃદયના ધબકારા બંધ થવાની શક્યતા રહે છે. આને કારણે ઇસેનમેન્જર સિન્ડ્રોમનો ભય પણ રહે છે, કારણ કે અનિયમિત રક્ત પરિભ્રમણને કારણે ફેફસામાં રક્તવાહિનીઓ સખત અને સાંકડી થઈ જાય છે. ફેફસાની ધમનીઓમાં બ્લડ પ્રેશર વધવા લાગે છે. જેના કારણે મુશ્કેલીઓ વધી શકે છે. એન્ડોકાર્ડિટિસ પણ VSD દ્વારા થાય છે. આમાં હૃદયના ચેમ્બર અને વાલ્વના આંતરિક સ્તરમાં સોજો આવે છે, જે જીવલેણ હોઈ શકે છે.

બાળકોના હૃદયમાં કાણું થવાથી કેવી રીતે બચાવવું

વેન્ટ્રિક્યુલર સેપ્ટલ ડિફેક્ટને રોકવા માટે હજુ સુધી કોઈ સચોટ રીત મળી નથી, પરંતુ તમે કેટલીક સાવચેતી રાખીને તમારા બાળકને સુરક્ષિત કરી શકો છો. ગર્ભાવસ્થા પહેલા અને દરમિયાન તમારી જીવનશૈલીમાં સુધારો કરીને સંતુલિત આહાર લો. ડૉક્ટરની સલાહ લીધા પછી તમે ફોલિક એસિડ ધરાવતા મલ્ટીવિટામિન્સ લઈ શકો છો. આ મગજ, હૃદય અને કરોડરજ્જુની ખામીને ઘટાડી શકે છે. ગર્ભાવસ્થા દરમિયાન આલ્કોહોલનું સેવન ટાળો, ધૂમ્રપાનથી દૂર રહો અને ગર્ભાવસ્થા દરમિયાન ડૉક્ટર દ્વારા સૂચવવામાં આવેલી બધી રસીઓ લો.

હૃદયમાં કાણાની સારવાર શું છે

વેન્ટ્રિક્યુલર સેપ્ટલ ખામી એટલે કે હૃદયમાં છિદ્રની સારવાર તેના કદ અને સ્થાન પર આધારિત છે. હૃદયમાં નાના છિદ્રો ઘણીવાર સમય જતાં પોતાની મેળે બંધ થઈ જાય છે, જ્યારે મોટા છિદ્રોને બંધ કરવા માટે સર્જરી અથવા કેથેટર પ્રક્રિયાની જરૂર પડી શકે છે.

Advertisement
Author Image

Advertisement